Een stelpost is een indicatief bedrag in je offerte voor werkzaamheden waarvan de definitieve prijs nog niet vaststaat (klant kiest tegels, sanitair, etc.). De grootste valkuil: klanten ervaren een stelpost als vaste prijs. Leg expliciet vast dat het indicatief is, op welke basis (materiaal/hoeveelheid), en hoe verrekening werkt — hoger = meerwerk, lager = minderwerk.
Belangrijkste punten
- ✓Stelpost = indicatie, geen vaste prijs — leg dit expliciet vast in de offerte
- ✓Basis van stelpost zichtbaar maken (op welk materiaal of hoeveelheid is het bedrag gebaseerd?)
- ✓Verrekening na uitvoering: hoger = meerwerk, lager = minderwerk
- ✓Bij >10% afwijking vooraf overleggen met klant
- ✓PM-post (Pro Memorie) = zonder bedrag, alleen voor echt onbekende kostenposten
Een stelpost is een plaatshouder in een offerte voor werkzaamheden of materialen waarvan de definitieve keuze of prijs nog niet vaststaat. Het klinkt als een handige oplossing voor onzekerheid — en dat is het ook, als je het goed gebruikt. In de praktijk leidt een stelpost regelmatig tot discussie. In dit artikel lees je hoe je stelposten correct inzet.
Wat is een stelpost precies?
Een stelpost is een bedrag in de offerte dat is gereserveerd voor een nog niet definitief vastgestelde post. Typische toepassingen:
- Tegelwerk waarbij de klant de tegels zelf nog kiest ("stelpost tegels: €3.500")
- Sanitair dat de klant uit een showroom selecteert
- Buitenschilderwerk waarvan de kleur nog niet vaststaat
- Grondwerk waarvan de omvang afhankelijk is van wat er in de grond zit
Het risico van stelposten
Een stelpost geeft de klant het gevoel dat het bedrag vast is. Als de werkelijke kosten hoger uitvallen — de klant kiest duurdere tegels, of het grondwerk valt zwaarder uit — ontstaat er discussie. "Maar in de offerte stond €3.500?" Dat klopt — maar dat was een stelpost, geen vaste prijs.
Dit misverstand is de grootste bron van conflicten rondom stelposten.
Leg bij elke stelpost expliciet vast dat het een voorlopig bedrag is en dat het definitieve bedrag afwijkt op basis van de werkelijke keuze of situatie.
Offertes die overtuigen — zonder gedoe
Maak van je calculatie in één klik een nette offerte. Met huisstijl, uitsluitingen en automatische opvolging.
Hoe formuleer je een stelpost correct?
Een correct geformuleerde stelpost laat geen ruimte voor misverstanden. Voorbeeld:
- "Stelpost tegelvloer woonkamer: €2.500 (excl. BTW). Dit bedrag is indicatief op basis van een middenklasse tegel à €25/m². De definitieve prijs wordt bepaald na materiaalkeuze door opdrachtgever. Meer- of minderwerk wordt verrekend."
- "Stelpost grondwerk: €4.000 (excl. BTW). Afhankelijk van de aangetroffen bodemgesteldheid kan dit bedrag afwijken. Bij meer dan 10% afwijking wordt vooraf overlegd."
Maak de basis van de stelpost zichtbaar: op welk materiaal, kwaliteitsniveau of hoeveelheid is het bedrag gebaseerd? Dat geeft de klant een referentiepunt.
Verrekening achteraf
Na de definitieve keuze of de uitvoering wordt de stelpost verrekend. Als de werkelijke kosten lager zijn, ontvang je minder dan de stelpost — dat is minderwerk. Als de kosten hoger zijn, factuur je het meerdere als meerwerk.
Communiceer dit verrekenproces duidelijk bij het uitbrengen van de offerte. "De stelpost wordt na afloop van de werkzaamheden verrekend op basis van de werkelijke kosten. U ontvangt daarvoor een gespecificeerde nacalculatie."
Wanneer geen stelpost maar een PM-post?
PM staat voor Pro Memorie — "ter herinnering". Een PM-post is een post zonder bedrag, die aangeeft dat er iets speelt maar waarvan de kosten nog volledig onbekend zijn. Gebruik PM voor zaken die echt niet kunnen worden ingeschat (bijvoorbeeld milieuonderzoek bij sloopwerk).
Stelpost = er is een indicatie. PM = er is geen indicatie. Ken het verschil en gebruik ze correct.
Offertes die overtuigen — zonder gedoe
Maak van je calculatie in één klik een nette offerte. Met huisstijl, uitsluitingen en automatische opvolging.
Maak je eerste offerte →
Klassieke stelpost-categorieën in NL bouw
Vijf situaties waar stelposten standaard worden gebruikt:
- Sanitair — klant kiest in showroom, vaak nog niet bekend bij offerte
- Tegelwerk — keuze + hoeveelheid afhankelijk van klantvoorkeur
- Verlichting/armaturen — selectie volgt later in proces
- Sloopwerk bij oudere woningen — werkelijke omvang onzichtbaar tot start
- Grondwerk — bodemgesteldheid kan tegenvallen
Bij elke stelpost: vermeld de prijs én de basis van de schatting. "Stelpost sanitair €3.500 (op basis van middenklasse Villeroy & Boch-uitvoering)." Dan weet de klant waar de schatting op gebaseerd is.
Mini-case: heldere stelpost-communicatie voorkomt conflict
Een aannemer offreerde een badkamerrenovatie van €18.000 met "stelpost tegelwerk: €2.800". De klant koos uiteindelijk premium-tegels van €72/m² (in plaats van geschat €25/m²). Werkelijke tegelkosten: €5.400 — €2.600 boven stelpost.
Bij eindafrekening: geen discussie. De aannemer had op de offerte expliciet vermeld: "Stelpost is indicatief op basis van middenklasse-tegels á €25/m². Definitieve kosten na materiaalkeuze; verschil wordt verrekend als meer- of minderwerk." De klant had die clausule gelezen en geaccepteerd.
Resultaat: €2.600 meerwerk netjes betaald. Zonder die expliciete uitleg vooraf had de klant waarschijnlijk gedacht "stelpost = vaste prijs" en geweigerd. Heldere communicatie aan de voorkant maakt eindafrekening pijnloos.
Veelgestelde vragen
Wat is een stelpost in een bouwofferte?▾
Hoe gebruik ik stelposten correct?▾
Wanneer gebruik ik een stelpost versus een vaste prijs?▾
Offertes die overtuigen — zonder gedoe
Maak van je calculatie in één klik een nette offerte. Met huisstijl, uitsluitingen en automatische opvolging.
Maak je eerste offerte →