Uitgebreide uitleg
Een opslagpercentage overbrugt het verschil tussen kostprijs en verkoopprijs. De kostprijs is wat een uur arbeid of een materiaal jou werkelijk kost. Met de opslag dek je wat niet direct aan een project hangt, zoals kantoor, software, verzekeringen en uren die je niet kunt factureren, plus risico en winst. Een opslag op materiaal dekt bovendien het bestellen, ophalen, opslaan en de garantie op wat je levert.
In een calculatie gebruik je vaak meerdere opslagen: een voor algemene kosten (AK), een voor risico en een voor winst. Ze kunnen per kostensoort verschillen, bijvoorbeeld een andere opslag op materiaal dan op onderaanneming. Houd ze gescheiden, dan zie je bij de nacalculatie welk deel tekortschoot. Let ook op hoe je ze combineert. Stel dat een uur arbeid je €48 kost en je rekent 10% AK, 3% risico en 5% winst. Tel je de percentages op, dan wordt het 48 × 1,18 = €56,64. Stapel je ze, elk over het vorige bedrag, dan wordt het 48 × 1,10 × 1,03 × 1,05 = €57,10. Allebei kan, zolang je één methode consequent gebruikt.
De bekendste fout is opslag verwarren met marge. Opslag reken je over de kostprijs, marge over de verkoopprijs. €100 kostprijs met 20% opslag wordt €120, maar je marge is dan €20 op €120, oftewel 16,7%. Wil je echt 20% marge, dan deel je door 0,8: €100 ÷ 0,8 = €125. Wie een margedoel als opslag invult, verdient structureel minder dan hij denkt.
Hoe hoog je opslag moet zijn, volgt uit je eigen cijfers, niet uit wat een collega rekent. Deel je verwachte algemene kosten voor het jaar door je verwachte directe kosten, en je hebt het minimale AK-percentage. Voorbeeld: €60.000 algemene kosten op €400.000 directe kosten is 15%. Reken je minder, dan betaal je een deel van je kantoor en bussen uit je winst. Reken daarbij met realistische declarabele uren; wie met contracturen rekent, onderschat de kosten per uur.
Opslagen hangen direct samen met de kostprijs (waar ze bovenop komen), het verrekentarief (het uurtarief dat eruit volgt) en de nacalculatie, die laat zien of je opslagen in de praktijk zijn waargemaakt. Bij regiewerk zit de opslag op arbeid verwerkt in je verrekentarief; bij een aanneemsom staan de opslagen meestal als aparte regels onder de calculatie. Btw is geen opslag: die komt pas daarna bovenop de verkoopprijs.
Voorbeeld
Je koopt voor €2.400 aan tegels en lijm in. Met 15% opslag reken je de klant €2.760 exclusief btw. Je brutowinst op het materiaal is €360, oftewel 13% van de verkoopprijs.