Uitgebreide uitleg
Veel ondernemers in de vakwereld baseren hun verkoopprijs op "wat collega's vragen" of "wat de markt accepteert". Maar zonder kostprijs weet je niet of die prijs ook winstgevend is. Een correcte kostprijs is daarom de fundering van elke calculatie.
De kostprijs bestaat uit directe en indirecte kosten. Directe kosten hangen aan een specifiek project: de loonkosten van de uren die erop gemaakt worden, materiaal, onderaanneming, de huur van een steiger. Indirecte kosten maak je hoe dan ook: kantoorhuur, software, bussen, brandstof, verzekeringen, administratie, gereedschap en opleiding. Die verdeel je over je declarabele uren. Het resultaat heet ook wel de integrale kostprijs: alle kosten, niets weggelaten.
Een rekenvoorbeeld voor een bedrijf met drie monteurs: de totale jaarkosten, dus loonkosten inclusief werkgeverslasten plus alle indirecte kosten, bedragen €230.000. Elke monteur maakt 1.400 declarabele uren, samen 4.200. De kostprijs per uur is dan €230.000 ÷ 4.200 = €54,76. Elk uur dat je onder dat bedrag verkoopt, kost je geld, nog voordat je aan winst toekomt. Materiaal reken je meestal niet in dat uurbedrag mee, maar als aparte post tegen inkoopprijs plus opslag.
De kostprijs is gevoelig voor het aantal uren dat je werkelijk declareert. Een groot deel van je kosten loopt door, of je bussen nu rijden of stilstaan. Haal je in het voorbeeld door een rustige winter 3.900 declarabele uren in plaats van 4.200, dan stijgt de kostprijs naar €230.000 ÷ 3.900 = €58,97 per uur. Leegloop is dus geen detail: elk uur dat niemand betaalt, maakt de andere uren duurder.
De vaakste fouten: delen door alle betaalde uren in plaats van door declarabele uren, je eigen beloning als eigenaar vergeten (ook als je die niet als loon uitbetaalt, moet je uurprijs erin voorzien), kosten die eens in de paar jaar komen negeren, zoals een nieuwe bus, en de kostprijs één keer uitrekenen en daarna nooit meer. Werk hem minstens jaarlijks bij, en meteen wanneer lonen of grote kostenposten veranderen.
Kostprijs plus een opslag voor winst en risico geeft je verkoopprijs of verrekentarief. De kostprijs is daarmee je ondergrens: daaronder offreer je alleen bewust, bijvoorbeeld om een nieuwe klant binnen te halen. Met nacalculatie toets je achteraf of de uren en kosten waarop je kostprijs rust, kloppen.
Voorbeeld
Je bedrijf heeft €230.000 aan jaarkosten en 4.200 declarabele uren. Je kostprijs is €54,76 per uur; een offerte tegen €52 per uur kost je op elk uur €2,76.